DU LỊCH MĂNG ĐEN TĂNG TRƯỞNG MẠNH & BẢO VỆ VẺ HOANG SƠ – ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG

Nếu anh muốn xem nhanh toàn bộ dịch vụ Măng Đen ở một nơi để nối bài viết cảm hứng với lựa chọn thực tế về lưu trú, tour và phương tiện, đây là điểm bắt đầu hợp lý. Còn bài này đi vào một câu chuyện khó hơn: Măng Đen tăng rất nhanh, nhưng tăng kiểu nào để không tự phá cái đẹp đã kéo khách đến đây?

Trong vài năm gần đây, du lịch Măng Đen – khu du lịch sinh thái nổi bật của huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum – đã chứng kiến sự tăng trưởng ấn tượng về lượng khách và doanh thu, đóng góp mạnh mẽ vào tăng trưởng kinh tế – xã hội của địa phương. Nhưng nói thẳng, tăng trưởng mạnh luôn có mặt trái: nếu làm ẩu, cái mất đầu tiên chính là vẻ đẹp hoang sơ vốn có của thiên nhiên, thứ khiến người ta tìm đến Măng Đen ngay từ đầu.

LƯỢNG KHÁCH DU LỊCH TĂNG NHANH & DOANH THU DU LỊCH

Theo báo cáo chính thức từ UBND huyện Kon Plông, lượng du khách đến Măng Đen đã tăng rất nhanh trong vài năm gần đây: từ khoảng 600.000 lượt khách năm 2022, lên 1 triệu lượt năm 2023, rồi tiếp tục đạt 1,2 triệu lượt năm 2024. Với một điểm đến vùng cao nguyên, đây là tốc độ tăng không hề nhỏ.

Xu hướng này tiếp tục kéo sang năm 2025, khi từ đầu năm đến nay khu vực Măng Đen đã đón hơn 370.000 lượt khách, thu về gần 100 tỷ đồng từ các dịch vụ lưu trú, ăn uống và tham quan. Trong dịp 30/4 – 1/5/2025, Măng Đen còn đón trên 10.000 lượt khách mỗi ngày, công suất phòng nhiều cơ sở lưu trú vượt 95%.

Nhìn ở góc độ thị trường, đây là tín hiệu rất tốt. Nhưng nhìn ở góc quy hoạch, đây cũng là lời cảnh báo rõ ràng: khi khách tăng nhanh, áp lực lên hệ sinh thái, hạ tầng dịch vụ và cấu trúc đô thị cũng tăng theo. Không có chuyện chỉ nhận phần doanh thu mà không trả giá bằng năng lực quản trị.

THÁCH THỨC TRONG VIỆC BẢO TỒN VẺ HOANG SƠ

Sự gia tăng số lượng khách kéo theo yêu cầu cao hơn về chất lượng dịch vụ, cơ sở hạ tầng và quản lý môi trường. Đường sá, phòng nghỉ, khu tham quan, bãi đỗ xe… đều phải nâng cấp để theo kịp nhu cầu. Nhưng nếu chỉ nâng cấp để phục vụ đông người mà bỏ quên bản chất điểm đến, Măng Đen sẽ tự biến mình thành một thị trấn du lịch nhạt như bao nơi khác.

Giá trị lớn nhất của Măng Đen không nằm ở số phòng hay số quán, mà ở thiên nhiên hoang sơ. Vì vậy, câu chuyện bảo tồn phải đi trước hoặc ít nhất phải đi song song với phát triển:

• Quy hoạch đất đai chặt chẽ, xử lý nghiêm tình trạng chuyển đổi đất rừng trái phép để làm dịch vụ du lịch.
• Ưu tiên các mô hình có bản sắc như du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp, du lịch sinh thái dưới tán rừng thay vì chạy theo dịch vụ đại trà.
• Tăng cường quản lý môi trường và phổ biến quy tắc ứng xử trong du lịch cho cả du khách lẫn cơ sở kinh doanh.

Nói gọn, nếu không giữ cảnh quan, không kiểm soát nhịp phát triển, thì chính tăng trưởng hôm nay sẽ giết chết lợi thế ngày mai. Muốn nhìn rõ bức tranh dài hạn hơn, anh nên đọc thêm Chiến lược phát triển bền vững của Măng Đen để nối câu chuyện tăng trưởng với hướng đi tổng thể.

ĐẦU TƯ, QUẢNG BÁ & MỞ RỘNG MÔ HÌNH DU LỊCH

Bên cạnh lượng khách tăng, Măng Đen cũng đang hút dòng vốn khá mạnh. Đến năm 2024, toàn huyện đã thu hút 77 dự án phát triển du lịch và dịch vụ với tổng diện tích hơn 5.000 ha và tổng vốn đăng ký trên 30,33 nghìn tỷ đồng. Con số này cho thấy địa phương không chỉ nóng về khách, mà còn nóng về kỳ vọng đầu tư.

Các dự án và mô hình đang được nhắc đến gồm:

• Khu kinh tế đêm Măng Đen
• Chợ Phiên Măng Đen
• Vườn Nghệ thuật Măng Đen
• Làng du lịch cộng đồng
• Các tuyến tour trekking, trải nghiệm rừng – hồ – bản địa

Vấn đề ở đây không phải là có đầu tư hay không, mà là đầu tư theo kiểu nào. Đầu tư đúng sẽ giúp nâng chất lượng dịch vụ và đưa người dân địa phương vào sâu hơn trong chuỗi giá trị du lịch. Đầu tư sai sẽ đẩy Măng Đen sang hướng thương mại hóa cạn kiệt và mất bản sắc.

ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG CHO MĂNG ĐEN

Lãnh đạo huyện Kon Plông và tỉnh Kon Tum đều nhấn mạnh rằng du lịch bền vững là trọng tâm hàng đầu trong các kế hoạch phát triển. Nói cho đúng bản chất, đây không phải câu khẩu hiệu cho đẹp, mà là điều kiện bắt buộc nếu Măng Đen muốn lớn lên mà không phá nền.

1. Xây dựng quy hoạch rõ ràng

Phát triển dịch vụ du lịch phải được nắn theo hướng dài hạn, tránh các dự án ồ ạt phá vỡ cảnh quan thiên nhiên. Quy hoạch mà để nhà đầu tư chạy trước, chính quyền chạy theo sau thì coi như thua từ đầu.

2. Đa dạng hóa sản phẩm du lịch

Tăng cường các mô hình như du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm văn hóa, du lịch tâm linh và du lịch mạo hiểm nhẹ để phân tán dòng khách, giảm áp lực cho khu trung tâm và kéo dài thời gian lưu trú.

3. Thu hút đầu tư có chọn lọc

Tỉnh Kon Tum đặt mục tiêu xây dựng 9–10 khách sạn đạt chuẩn 4–5 sao đến năm 2030, nhưng điểm mấu chốt là các dự án này phải tuân thủ quy hoạch và tôn trọng thiên nhiên. Không có chuyện lấy lý do “nâng chuẩn dịch vụ” để hợp thức hóa việc phá cảnh quan.

4. Phát triển du lịch cộng đồng mạnh mẽ

Các làng bản như Vi Ro Ngheo, Kon Pring, Kon Vơng Kia… đang được kết nối để xây dựng tour trải nghiệm và chia sẻ bớt áp lực cho khu trung tâm thị trấn. Đây là hướng đi khôn ngoan, vì nó vừa mở rộng không gian trải nghiệm vừa tạo sinh kế thực hơn cho cộng đồng địa phương.

DU LỊCH MĂNG ĐEN: TĂNG TRƯỞNG NHƯNG BỀN VỮNG

Măng Đen đang ở giai đoạn tăng trưởng mạnh về lượng khách, doanh thu dịch vụ và tiềm lực đầu tư. Nhưng giữ được vẻ hoang sơ và giá trị thiên nhiên vốn có mới là phép thử thật sự. Bài toán này không của riêng chính quyền hay doanh nghiệp; người dân, nhà đầu tư và cả du khách đều có phần trong đó.